"Neymiş efendim fil ordusu kabeyi yıkmaya gelmişte kuşlar taş atarak filleri püskürtmüşmüş... Bir kişi de sormuyor olum günde 150 kg ot yiyip 130 kg su içen hayvanın ne işi var çölün ortasında ?"
Ebrehe döneminde Arabistan’da filler doğal olarak bulunmuyordu, ancak Yemen üzerinden Afrika’dan getirilmiş savaş fillerinin varlığı epigrafik ve tarihî kaynaklarla desteklenir. 2025’te bulunan Naʿit Fil Yazıtı, bu dönemde filler bulunduğunu gösteren ilk çağdaş kanıt olarak önemlidir. Aksum Krallığı ordusu Yemen’e gelmiş ve Ebrehe yönetici olarak Mekke civarına seferler yapmıştır; bu seferlerde filler kullanılmıştır. Araplar fillerle hiç karşılaşmadığı için bu olay, tarih boyunca “Fil Yılı” olarak anılmıştır.
1. Ebrehe dönemine ait “fil” yazıtı (çok yeni keşif)
2025’te Yemen’de bulunan bir yazıt, Ebrehe döneminde Arabistan’da fil bulunduğunu epigrafik olarak gösteren ilk kanıt olabilir.
Naʿit Fil Yazıtı
- Yemen’de Sana'nın yaklaşık 50 km kuzeyinde bulundu
- Saba dilinde yazılmıştır
- Tarih: MS 6. yüzyıl – Ebrehe dönemi
Yazıtta:
- Ebrehe adı geçiyor
- Ayrıca “fil” anlamına gelen ʾlfl kelimesi geçiyor
Bu yazıt tarihçiler için çok önemlidir çünkü Arabistan’da Ebrehe döneminde fil bulunduğunu gösteren ilk çağdaş epigrafik kayıt olabilir.
Yani artık fil konusu sadece İslam kaynaklarına dayanmıyor.
2. Aksum (Etiyopya) ordularının Yemen’e gelmesi
6. yüzyılda Yemen’i fetheden devlet Aksum Krallığı idi.
Bu krallık Afrika’da bulunuyordu ve Afrika fili doğal olarak bu bölgede yaşar.
- Aksum kralı Kaleb Yemen’i fethetti
- Ardından Yemen’de yönetici olarak Ebrehe ortaya çıktı
Bu olayları anlatan Bizans tarihçisi:
- Prokopios
Procopius eserinde:
- Aksum ordularının Kızıldeniz’i geçerek Yemen’e geldiğini
- Yemen’in Habeş orduları tarafından yönetildiğini
anlatır. Bu durum Afrika’dan hayvan ve askeri ekipman taşınmasını tamamen mümkün kılar.
3. Ebrehe’nin Arabistan içlerine yaptığı sefer (yazıt kanıtı)
Ebrehe’nin bir seferi Murayghan yazıtı (Ry 506) ile bilinir.
Bu yazıtta:
- Ebrehe’nin Arabistan kabilelerine karşı Taif civarına kadar ilerlediği
- Kabileleri yendiği
- Sefer yaptığı
anlatılır.
Bu, Yemen ordularının Arabistan içlerine gerçekten ilerlediğini gösterir.
4. Arapların fil görmemiş olması
Tarihçiler önemli bir noktaya dikkat çeker:
- Arabistan’da fil doğal olarak yaşamıyordu
- Bu yüzden Ebrehe’nin ordusundaki filler Arapları çok şaşırtmıştır
Bu nedenle olay tarih boyunca “Fil Yılı” olarak anılmıştır.
Yani filler o bölgede oldukça sıra dışı bir durumdu.